Słownik pojęć WiZARTEC®

ROI to wskaźnik, który pokazuje, ile firma zyskała na inwestycji w stosunku do jej kosztu. ROI liczy się, porównując zysk lub oszczędności z inwestycji z kwotą, którą na nią wydano. ROI pozwala porównać różne inwestycje i wybrać tę, która przyniesie firmie najwięcej korzyści w stosunku do wydanych pieniędzy.

Rozwiązanie customowe (z ang. custom, czyli „na zamówienie”) to rozwiązanie zaprojektowane i wykonane specjalnie pod potrzeby konkretnego klienta, jego produktu, procesu i zakładu, a nie wybrane z katalogu jako gotowy, standardowy produkt. Inaczej można powiedzieć, że to rozwiązanie indywidualne, dedykowane albo szyte na miarę. Standardowe maszyny i urządzenia produkowane seryjnie sprawdzają się wtedy, gdy potrzeby zakładu są typowe. W przemyśle procesowym często jednak tak nie jest.

Rurociągi technologiczne to sieć rur, którymi przepływają produkty, surowce, środki myjące oraz media między urządzeniami w instalacji. W przemyśle spożywczym i kosmetycznym muszą spełniać wysokie wymagania higieniczne. Wykonuje się je ze stali nierdzewnej, łączy spawaniem lub specjalnymi złączami higienicznymi i projektuje tak, żeby nie było w nich martwych stref.

SCADA (od ang. Supervisory Control and Data Acquisition, czyli nadzór i zbieranie danych) to oprogramowanie, przez które ludzie widzą i nadzorują pracę instalacji. Na ekranie komputera w sterowni operator widzi schemat instalacji: zbiorniki z aktualnym poziomem, rury, pompy, zawory oraz bieżące wartości temperatur i ciśnień.

Schemat P&ID to szczegółowy rysunek instalacji, który pokazuje wszystkie urządzenia, rurociągi, zawory, czujniki i elementy automatyki oraz to, jak są ze sobą połączone. Schemat P&ID powstaje na podstawie schematu PFD, ale jest znacznie dokładniejszy. PFD pokazuje, jak przebiega proces. P&ID pokazuje, jak instalacja jest zbudowana i jak się nią steruje.

To rysunek, który w uproszczony sposób pokazuje, jak przebiega proces produkcyjny: przez jakie główne urządzenia przechodzi produkt, w jakiej kolejności i z jakimi podstawowymi parametrami. Schemat PFD przedstawia proces „z lotu ptaka”. Pokazuje drogę surowców od wejścia do instalacji aż do gotowego produktu, bez wchodzenia w szczegóły wykonania. Urządzenia rysuje się za pomocą standardowych symboli, a przepływy między nimi liniami ze strzałkami.

Sterownik PLC to przemysłowy komputer, który steruje pracą maszyn i instalacji. Sterowniki PLC są zbudowane do pracy w trudnych warunkach przemysłowych: znoszą wahania temperatury, drgania, wilgoć i zakłócenia elektryczne. Montuje się je zwykle w szafach sterowniczych.

Pigging to sposób na wypchnięcie resztek produktu z rury do zbiornika lub maszyny napełniającej zamiast spłukiwania ich do kanalizacji. Po zakończeniu przesyłania produktu w rurociągu zawsze zostaje jego część: na ściankach i w samej rurze. W tradycyjnym podejściu wypłukuje się ją wodą, więc trafia do ścieków. System piggingu wpuszcza do rury specjalny elastyczny tłok, który szczelnie przylega do ścianek.

Szafy sterownicze to metalowe szafy, w których montuje się urządzenia elektryczne i automatyki odpowiedzialne za daną część instalacji. W środku znajdują się zwykle: sterowniki PLC, moduły wejść i wyjść, zasilacze, zabezpieczenia elektryczne, falowniki, przekaźniki, styczniki i listwy zaciskowe.

Tłok to elastyczny „korek”, który przesuwa się w rurze i wypycha przed sobą produkt. Tłok ma średnicę minimalnie większą niż średnica rury. Dzięki elastyczności dopasowuje się do jej wnętrza i szczelnie przylega do ścianek, przez co zbiera z nich produkt. W języku angielskim nazywa się go „pig” (świnia), stąd polskie określenia „świnka”, „piga” i nazwa całej technologii.

Trasy kablowe to konstrukcje, po których prowadzi się kable przez zakład: od szaf sterowniczych do czujników, silników, zaworów i paneli operatorskich. Mogą to być metalowe koryta, drabinki kablowe, kanały lub rury osłonowe, mocowane do ścian, sufitów albo specjalnych konstrukcji wsporczych (stalowe podpory i stelaże, na których opierają się rury, kable i urządzenia).

Uruchomienie, nazywane też rozruchem, to końcowy etap realizacji instalacji. Obejmuje pierwsze włączenie wszystkich urządzeń, sprawdzenie, czy współpracują ze sobą zgodnie z założeniami, i dostrojenie parametrów, aż instalacja zacznie stabilnie produkować wyrób o wymaganej jakości.