Kubatura
Kubatura w przemyśle to objętość hali produkcyjnej lub pomieszczenia, w którym ma pracować instalacja, czyli przestrzeń dostępna nie tylko na podłodze, ale także w górę, aż do stropu. Podaje się ją w metrach sześciennych (m³).
Przy planowaniu instalacji sama powierzchnia hali nie wystarczy. Liczy się to, czy urządzenia zmieszczą się także na wysokość, razem ze wszystkim, co je otacza. Dwie hale o tej samej powierzchni mogą mieć zupełnie inne możliwości, jeśli jedna ma 4 m wysokości, a druga 12 m.
Kubaturę bierze się pod uwagę m.in. przy:
- rozmieszczeniu urządzeń: wysokie zbiorniki, reaktory, mieszalniki z napędami, suszarnie czy silosy wymagają odpowiedniej wysokości pomieszczenia,
- prowadzeniu rurociągów i tras kablowych: zwykle biegną one pod stropem, nad urządzeniami, więc potrzebna jest przestrzeń także ponad nimi,
- podestach i dostępie do obsługi: pracownik musi mieć miejsce, żeby bezpiecznie dojść do włazów, zaworów czy napędów mieszadeł,
- wstawieniu i wymianie urządzeń: trzeba przewidzieć miejsce na podniesienie urządzenia dźwigiem lub wciągarką, a później na jego serwis i demontaż,
- wentylacji i klimatyzacji: ilość powietrza do wymiany, usuwanie pary, oparów czy pyłu oraz utrzymanie odpowiedniej temperatury i wilgotności zależą od kubatury pomieszczenia,
- bezpieczeństwie: przy pracy z pyłami lub substancjami łatwopalnymi analizuje się, w jakiej przestrzeni może powstać niebezpieczne stężenie i jak je ograniczyć.
Przykład: Producent chemii gospodarczej chce ustawić nowy mieszalnik z podestem obsługowym w istniejącej hali. Na planie powierzchni miejsca wystarczy, ale mieszalnik razem z napędem mieszadła i podestem ma ponad 7 m wysokości, a hala tylko 6 m. Dodatkowo nowe urządzenie zwiększa ilość oparów w pomieszczeniu, więc projektant na podstawie kubatury hali sprawdza, czy obecna wentylacja zapewni wystarczającą wymianę powietrza. Okazuje się, że trzeba ją rozbudować, a mieszalnik ustawić w wyższej części budynku.